«Φρένο» στις αποσπάσεις εκπαιδευτικών

Κόφτη στα εισιτήρια εκπαιδευτικών προς διοικητικές θέσεις βάζει το υπουργείο Παιδείας. Σε μια προσπάθεια να καλύψει τις ανάγκες των σχολείων την επόμενη σχολική χρονιά, η υπουργός Σοφία Ζαχαράκηαποφάσισε να μειώσει κατά 30% τις αποσπάσεις των εκπαιδευτικών σε φορείς, διευθύνσεις της διοικητικής πυραμίδας του υπουργείου Παιδείας και εποπτευόμενους οργανισμούς. Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου, κατά το τρέχον σχολικό έτος 2025-2026 έγιναν 3.272 αποσπάσεις και με βάση το σχέδιο το 2026-2027 θα γίνουν 2.290. Στόχος είναι η κυβέρνηση να μην έχει τον βραχνά των ελλείψεων εκπαιδευτικών στα σχολεία κατά το πρώτο δίμηνο, ως συνήθως, της προσεχούς σχολικής χρονιάς και, όπως ελέχθη στην «Κ», το 2026-2027 να είναι η πιο ομαλή έναρξη σχολικής χρονιάς των τελευταίων ετών.

Ειδικότερα, το καλοκαίρι του 2025 πραγματοποιήθηκαν 10.000 διορισμοί μονίμων στα σχολεία ενόψει της νέας σχολικής χρονιάς. Ωστόσο, ακολούθησαν και περίπου 2.500 άδειες σε εκπαιδευτικούς για διαφόρους λόγους (π.χ. υγείας), γεγονός που επηρέασε τον συνολικό διαθέσιμο αριθμό εκπαιδευτικών.

Advertisement

Φέτος, μέσα στο καλοκαίρι, προβλέπεται να γίνουν περίπου 5.500 διορισμοί εκπαιδευτικών στα σχολεία· μικρότερος αριθμός και άρα μεγάλος ο κίνδυνος να υπάρξουν πολλά κενά στα σχολεία και με δεδομένο ότι τον Σεπτέμβριο γίνονται οι αιτήσεις για άδειες. Την κατάσταση εκτιμάται ότι θα επιβαρύνει η αύξηση των αιτημάτων για εκπαιδευτικούς παράλληλης στήριξης σε μαθητές, καθώς οι θετικές γνωματεύσεις από τα Κέντρα Διεπιστημονικής Αξιολόγησης, Συμβουλευτικής και Υποστήριξης (ΚΕΔΑΣΥ) έχουν αυξηθεί κατακόρυφα τα τελευταία χρόνια. Κατά το τρέχον σχολικό έτος εγκρίθηκαν 31.667 αιτήματα και η πρόβλεψη για την επόμενη σχολική χρονιά αναφέρεται σε περίπου 33.000 εγκρίσεις.

Τις ανάγκες για επιπλέον εκπαιδευτικούς αυξάνει η άνοδος του αριθμού των μαθητών που παρακολουθούν το ολοήμερο πρόγραμμα σε νηπιαγωγεία και δημοτικά σχολεία. Φέτος οι γονείς του 50,4% του συνόλου των μαθητών νηπιαγωγείου δήλωσαν το παιδί τους στο ολοήμερο πρόγραμμα, το οποίο γίνεται μετά το υποχρεωτικό. Το αντίστοιχο ποσοστό για τους μαθητές του δημοτικού ήταν 40%.

Για τον περιορισμό των ελλείψεων εκπαιδευτικών κατά την έναρξη της σχολικής χρονιάς, εκτός από τους 5.500 διορισμούς και τις δεδομένες προσλήψεις αναπληρωτών, θα γίνει προσπάθεια όσο το δυνατόν περισσότεροι διορισμένοι να επιστρέψουν στα σχολεία από διοικητικές θέσεις σε γραφεία που είναι φέτος.

Η ανάγκη για επιπλέον δυναμικό στην τάξη ενισχύεται λόγω της αύξησης αιτημάτων για παράλληλη στήριξη και της ανόδου του αριθμού των μαθητών που παρακολουθούν ολοήμερο πρόγραμμα.

Ετσι, το υπουργείο θα προχωρήσει σε συνολική μείωση η οποία θα προσεγγίσει το 30% σε αποσπάσεις προς φορείς εκτός της σχολικής εκπαίδευσης, όπως πανεπιστήμια, βιβλιοθήκες, Γενικά Αρχεία του Κράτους, ομοσπονδίες, εκκλησιαστικοί φορείς και άλλους οργανισμούς, τα ΚΕΔΑΣΥ, Διευθύνσεις Εκπαίδευσης. Μάλιστα και πέρυσι οι αποσπάσεις μειώθηκαν (έγιναν 3.272 από 3.444 το 2024).

Επίσης, σύμφωνα με έγγραφο του υπουργείου Παιδείας, θα «πέσει ψαλίδι» στις διαθέσεις –όπως είναι ο όρος– εκπαιδευτικών στις Διευθύνσεις Εκπαίδευσης για να καλύψουν ελλείψεις διοικητικού προσωπικού. Φέτος, με αυτό το καθεστώς 1.218 εκπαιδευτικοί εργάζονται στις 13 Περιφερειακές Διευθύνσεις Εκπαίδευσης της χώρας.

Να διευκρινιστεί ότι οι εκπαιδευτικοί που εργάζονται σε διοικητική θέση με απόσπαση είναι με το καθεστώς του διοικητικού υπαλλήλου (ωράριο, αργίες), ενώ όσοι είναι με διάθεση διατηρούν το καθεστώς του εκπαιδευτικού.

Από την πλευρά του, πάντως, ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Υπαλλήλων Υπουργείου Παιδείας, Σάββας Φωτιάδης, εκτιμά ότι με τη μείωση των αποσπάσεων θα προκύψουν δυσλειτουργίες στις υπηρεσίες και δη σε κρίσιμες, όπως τα ΚΕΔΑΣΥ.

Ο ρόλος του EduPlan

Ευρύτερα, για την έγκαιρη διάγνωση των αναγκών σε εκπαιδευτικούς, κομβικό ρόλο αναμένεται να διαδραματίσει το EduPlan, η ψηφιακή πλατφόρμα στρατηγικού σχεδιασμού που αναπτύσσει το υπουργείο Παιδείας. Αλλωστε, η μείωση γεννήσεων σε πολλές περιοχές και οι μεταβολές στη γεωγραφική κατανομή του μαθητικού πληθυσμού επηρεάζουν άμεσα τις ανάγκες σε εκπαιδευτικό προσωπικό και σχολικές υποδομές. Το EduPlan θα επιτρέπει τη διασταύρωση στοιχείων που αφορούν μαθητικό πληθυσμό, συνταξιοδοτήσεις, υπηρεσιακές μεταβολές, ανάγκες ανά ειδικότητα και δημογραφικές εξελίξεις σε κάθε περιοχή της χώρας. Οπως τόνισε στην «Κ» αρμόδιο στέλεχος του υπουργείου Παιδείας, «η εκπαιδευτική διοίκηση να εγκαταλείψει σταδιακά τη λογική της διαχείρισης εκτάκτων προβλημάτων κάθε Αύγουστο και να περάσει σε πιο οργανωμένο και έγκαιρο σχεδιασμό, δηλαδή σε ένα μοντέλο προληπτικού προγραμματισμού».