Μικρά μαθήματα από το καλοκαίρι του 2026

Ολοι μαζί μαυρίσαμε. Οι οδυρμοί και οι οιμωγές για την επιστροφή από τις διακοπές δεν έχουν απολύτως καμία θέση στο καλοκαίρι του 2026. Oποιος επιδίδεται σε αυτά, μάλλον δεν θα πρέπει να διαθέτει ίχνος επίγνωσης, ενσυναίσθησης, αυτογνωσίας και τσίπας. Γιατί «μαυρισμένοι γυρίσαμε» κάποιοι, αλλά πόσοι; Oταν ένας στους δύο δεν αντέχει οικονομικά να πάει μία εβδομάδα διακοπές (η δεύτερη χειρότερη θέση στην ΕΕ μετά τη Ρουμανία, σύμφωνα με τη Eurostat), αν εσύ επιμένεις να γκρινιάζεις για το «γλυκό καλοκαιράκι» και να μελαγχολείς για τα μπάνια και τα κοκτέιλ στο νησί, είναι μάλλον καιρός να πάρεις τα post-vacation μπλουζ σου και να τα βάλεις εκεί που ξέρεις.

Οι παλιές συνήθειες δεν ξεχνιούνται. Oσο και αν 4η Βιομηχανική Επανάσταση καλπάζει, κάποια πράγματα μένουν ίδια. Εν έτει 2026 μπορείς πάντα να πάρεις π.χ. το ΚΤΕΛ Αττικής με προορισμό τη Σκάλα Ωρωπού και να βρεθείς να κάνεις το Grand Tour της βορειοανατολικής Αττικής με καμιά δεκαριά όρθιους συνεπιβάτες.

Advertisement

Με μια megafire ξεχνιέσαι. Οι καύσωνες και οι megafires καταδεικνύουν το μεγάλο χάρισμα της ανθρωπότητας να σφυρίζει κλέφτηκα μπροστά στην καταστροφή. Αν ήταν να επιλέξει κανείς μια καρτ ποστάλ του φετινού καλοκαιριού, σίγουρα θα ήταν η viral φωτογραφία με το ζευγάρι των τουριστών να παρακολουθούν ανέμελοι τη φωτιά στην παραλία Μουτσίκ της νοτιοδυτικής Γαλλίας. Μόνο που η παγετωνική λίμνη στο Νεπάλ ήρθε να σαρώσει και την τελευταία μας προσπάθεια να παραστήσουμε ότι η κλιματική αλλαγή δεν συμβαίνει.

Ο όχλος πάει λάιβ. Από τα take aways αυτού του καλοκαιριού και η εγκαθίδρυση της μεταπανδημικής αγένειας στις ροκ συναυλίες. Και κάπως έτσι ο άλλος στριμάρει Netflix ή reels στο TikTok, ενοχλημένος μάλιστα που εσύ από δίπλα «κοπανιέσαι» επειδή παίζει το αγαπημένο σου τραγούδι. Λογικό, θα μου πείτε, όταν σε έναν μεγάλο χώρο συνωστίζονται πολλοί άνθρωποι από πολλές γενιές, με πολλές αντιλήψεις για το τι εστί savoir vivre. Ειδικά οι βετεράνοι θεατές των ροκ gigs υποφέρουν τα μάλα, όπως με ενημέρωσε ένθερμη φαν των Cure που βίωσε φέτος, τη 15η Ιουλίου 2026, μια κόλαση: «Δεν καταλαβαίνω γιατί κάποιοι έρχονται να κουβεντιάσουν την ώρα της συναυλίας. Να σου δώσω, ρε φίλε, λεφτά να πας κάπου να πιεις ένα καφέ να κάνεις catch-up;».

Το «no- phone policy» που υιοθετούν κάμποσοι καλλιτέχνες (Μαντόνα, Mπομπ Ντίλαν, Φίμπι Μπρίτζερς κ.ά.) κάτι κάνει αλλά δεν λύνει το πρόβλημα. Πρέπει, μεταξύ πολλών άλλων, να αποδεχτείς ότι ένα μεγάλο μέρος του σόου θα το παρακολουθήσεις μέσα από το smartphone ή το τάμπλετ του μπροστινού σου. Οταν τόλμησα η ίδια –στο λάιβ του Ντέιβιντ Μπερν στο Νιάρχος– να παρακαλέσω την κοπέλα μπροστά μου, ει δυνατόν, να μην καταγράψει όλο το εναρκτήριο τραγούδι «Ηeaven» με το κινητό της πάνω ακριβώς από τη μούρη μου, πετάχτηκε ο συνοδός/μπράβος της να με σωφρονίσει: «Αν δεν σου αρέσει, να πας αλλού».

Οι υψηλές θερμοκρασίες, οι «τσιμπημένες» τιμές των εισιτηρίων και η μεγάλη διάρκεια κάποιων συναυλιών εκτραχύνουν περαιτέρω την κατάσταση. Οπως μαθαίνω, οι πάνες ενηλίκων δίνουν και παίρνουν στο εξωτερικό, ειδικά μεταξύ εκείνων που δεν θέλουν να χάσουν ούτε λεπτό αλλά ούτε και φράγκο από το αντίτιμο του εισιτηρίου που κατέβαλαν (για τις δε περίφημες «Swifties», δηλ. τις θαυμάστριες της Τέιλορ Σουίφτ, η πάνα βρακάκι είναι must εδώ και χρόνια).

Body shaming παλιάς γενιάς, Καλό είναι να αποφεύγεις οιοδήποτε (ακόμα και θετικό) σχόλιο για την εμφάνιση του άλλου. Το «Τι κομψή που έγινες!» ή «Τόσα χρόνια που σε ξέρω, δεν σε έχω δει ποτέ πιο αδύνατο» δεν ενδείκνυται ούτε καν για κομπλιμάν εν έτει 2026. Γιατί ποτέ δεν μπορείς να γνωρίζεις τι μπορεί να ελλοχεύει. «Οχι, δεν έχω Mounjaro face!» έσπευσε να απαντήσει μια γυναίκα γύρω στα 50 σε συνομήλικη γνωστή της που της είπε με θέρμη την πρώτη μέρα που συναντήθηκαν με μαγιό: «Τι ομορφιές είναι αυτές! Μα πόσα κιλά έχασες!». «Δεν σ’ τα έχω πει; Πέρασα καρκίνο».

Εχει κανένα καλό μπραντσάδικο κάπου κοντά στη Βοϊδοκοιλιά; Ανεξάρτητα από τον διχασμό που προκάλεσε η καλλιτεχνική και «ιστορική» αποτίμηση του μπλοκμπάστερ του Νόλαν, προϋπολογισμού 250 εκατ. δολαρίων, ο αντίκτυπος του «Οdyssey effect» στο φετινό θέρους είναι εκκωφαντικός (και το «Madonna effect» τρώει τη σκόνη του). Δεν είναι μόνο οι Αμερικανοί που τηλεφωνούν από το Τέξας ή το Οχάιο για να ρωτήσουν πόσο απέχει το ξενοδοχείο ή το ενοικιαζόμενο από το σπήλαιο όπου γυρίστηκε η σκηνή με τον Πολύφημο, ή το «Messinian Odyssey Trail» του Costa Navarino, μια βιωματική ξενάγηση σε ομηρικούς τόπους και ήρωες.

Είναι και ότι το ημέτερο έπος εκτοξεύεται στα ευπώλητα του πλανήτη, ότι ξυπνά ο πόθος για την εμάθηση της ελληνικής γλώσσας (κατά 550% αυξήθηκε η αναζήτηση «learn Greek» μέσα σε έναν μήνα στο Ηνωμένο Βασίλειο) και η ποίηση εν γένει μοσχοπουλάει (χάρη βεβαίως και στο «prequel», όπως αποκαλεί την «Ιλιάδα» o βρετανικός Guardian). Καλή, δεν λέω, η κεφαλοποίηση αυτού του φρενήρους set-jetting (όπως ονομάζεται το να ταξιδεύεις ακολουθώντας τα ίχνη ταινιών και λογοτεχνικών έργων). Φτάνει, βεβαίως, η Πελοπόννησος να μην καταλήξει Ντουμπρόβνικ (η ιστορική πόλη της Κροατίας που από το 2012 δεινοπαθεί από τις ορδές των τουριστών που προσήλκυσε το «Game of Thrones»).

Προφυλακτικό και αντικουνουπικό. Δεν έχουμε πλέον να φοβόμαστε μόνο τα θερμά καλοκαίρια, αλλά και τους ήπιους χειμώνες (όπως ο φετινός). Οι πληθυσμοί των κουνουπιών (με τον ιό του Νείλου να απειλεί τη δημόσια υγεία), των κατσαρίδων κ.τ.λ. είναι μια απλή υπενθύμιση ότι η κλιματική αλλαγή έχει πολλά πρόσωπα.

Πάμε για ψαράκι στο Μπέργκεν; Και πάνω που νόμιζα ότι επρόκειτο αποκλειστικά για ολοδική μου πατέντα, πληροφορήθηκα ότι πρόκειται για ολόκληρη τάση. Η εναγώνια αναζήτηση δροσερών προορισμών στον πλανήτη έχει ήδη βαπτιστεί «coolcations» (εκ των λέξεων cool και vacations) και κάνει θραύση. Σύμφωνα με στοιχεία της διεθνούς πλατφόρμας Trivago που δημοσιεύθηκαν στους Financial Times, οι κρατήσεις των Βρετανών για τον Ιούλιο και τον Αύγουστο του 2026 αυξήθηκαν σε σχέση με πέρυσι κατά 57% για τη Σουηδία, 55% για τη Νορβηγία και 29% για τη Δανία. Λογικό η θερμοκρασία να παίζει ρόλο στον ταξιδιωτικό σχεδιασμό σου. Μια γνωστή μου το τερμάτισε· μου έδειχνε παρά θιν΄αλός φωτογραφίες από το δεκαήμερο που πέρασε μια ανάσα από τον Βόρειο Πόλο.

Θερινή influenza. Οι καραβιές νεαρών με Γρίπη Α και Covid-19 που επέστρεψαν από τις Κυκλάδες (και όχι μόνο) συνιστούν έτερη καλοκαιρινή σταθερά. Σημειώνω την απάντηση που μου έδωσε ο παθολόγος όταν του είπα ότι η κόρη μου έχει συμπτώματα γρίπης. «Από την Πάρο ήρθε;» («Οχι, από την Πάτρα»). Να υπενθυμίσω ότι η έξαρση των κρουσμάτων ξετρυπώνει κάτι παλαιάς κοπής αντιεμβολιαστές που βρίσκουν την ευκαιρία να εκτονώσουν το μένος τους, π.χ. «Θυμάστε ποτέ παλιά να αρρώσταινε ο κόσμος καλοκαιριάτικα;»

Ο παραθερισμός των άλλων. Ανοίγω το παράθυρο στο γραφείο μου –του σπιτιού– που βλέπει στον ακάλυπτο, να μπει λίγος λίβας. Την ίδια στιγμή ανοίγει απέναντί μου το παράθυρο του γειτονικού Airbnb και βλέπω νεαρή τουρίστρια με ουρανομήκη βλεφαρίδα, ακρυλικό νύχι και καουμπόικο καπέλο να παίρνει το πρωινό της: ένα θηριώδες «τσιγαριλίκι». Γιατί, όπως σχολίασε ένας φίλος, «Αν δεν πας μαστουρωμένη στην Αρχαία Αγορά με 45 βαθμούς, δεν το ζεις… Και το μεσημέρι αυτή θα βγάλει TikTok που θα λέει ότι είδε ζωντανό τον Αλκιβιάδη».

Ποτέ άλλοτε στην Ιστορία δεν ερχόσουν τόσο φάτσα-κάρτα με τις διακοπές των άλλων. Φέτος το εμπεδώσαμε κατά τι περισσότερο: ιδιωτικά ελικόπτερα Robinson R44 προσγειώνονται δίπλα σου εκεί που πλατσουρίζεις, σούπερ γιοτ «βρίσκουν» όπου να ‘ναι (ακόμα και στον Ισθμό της Κορίνθου), μπουλούκια τουριστών κάνουν ανέμελα τζόγκινγκ στη φλεγόμενη οδό Σκουφά, νεαρά ζευγάρια τουριστών κυκλοφορούν με…λουριά σκύλου (σύμφωνα με αυτόπτη μάρτυρα στην προβλήτα του Φλοίσβου: εκείνη περπατούσε γελαστή με ροζ λουρί στο λαιμό της που κρατούσε εκείνος ακολουθώντας) κ.τ.λ.

Οι νέες συνήθειες της ζέστης. Η εγρήγορση για νέα είδη χλωρίδας και πανίδας (π.χ. λαγοκέφαλοι). Η οικονομία δυνάμεων (διότι στο λιοπύρι κάθε βήμα μετράει, είδα π.χ. παλιά συνάδελφο, τη δεύτερη μέρα του φετινού αυγουστιάτικου καύσωνα, να περιμένει το λεωφορείο που θα την πήγαινε στο σπίτι της, κυριολεκτικά 100 βήματα πιο πέρα). Τα hydration breaks στο Μουντιάλ. Το ειδικό σύστημα υδρονέφωσης στις αποβάθρες του ΗΣΑΠ σε συνεφέρει ολίγον (στους συρμούς, βέβαια, εξακολουθείς να βγάζεις την μπέμπελη). Η προσαρμογή στις θερμές νύχτες (έτη φωτός χειρότερες από τις θερμές μέρες, το κατάλαβαν φέτος και αυτοί ακόμη οι Εγγλέζοι).

Η μανία με το ερ κοντίσιον που έγινε must στην ταχύτερα θερμαινόμενη ήπειρο, τη Γηραιά (οι Γάλλοι μαλλιοτραβιούνται στα Lidl για ένα φορητό κλιματιστικό, ο ανιψιός μου, που έψαχνε μεσούντος του Ιουνίου ψυκτικό στο Λονδίνο, έμαθε ότι πρέπει να περιμένει μέχρι τον Σεπτέμβριο). Η αναζήτηση δροσιάς με κάθε κόστος (π.χ. οι Παριζιάνοι βουτούν στον Σηκουάνα «για να ψάξουν μετά όλες τις ιατρικές ειδικότητες!», όπως μου είπε μια Γαλλίδα φίλη. «Quelle horreur! «Αντί να δώσουμε λεφτά να αγοράσουμε κανένα Canadair για τις φωτιές, τα δώσαμε στους Ολυμπιακούς για να καθαρίσουμε το ποτάμι».

ΤΝ ηλιαχτίδες. Πανταχού παρόντα τα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα στις συζητήσεις, στις προσδοκίες και στους εφιάλτες αυτού του καλοκαιριού. Παρακολουθώ ένα απόγευμα μια παρέα δεκαοχτάχρονων να παίζουν με μια λευκή γάτα ράτσας Ragdoll (σαν λούτρινη), η οποία είναι υπερβολικά ήσυχη και δεν αντιδρά σε τίποτα. «Αυτή η γάτα είναι ΑΙ!» αναφωνεί γελώντας ένας εξ αυτών. Οταν μια μέρα γκούγκλαρα την ερώτηση «Εσείς πήγατε διακοπές;», η Τεχνητή Νοημοσύνη έσπευσε να μου πει και αυτή τον (κάπως ακατάληπτο) πόνο της: «Ως ΤΝ δεν έχω σώμα ούτε άδειες, οπότε δεν πηγαίνω διακοπές. Παραμένω εδώ διαρκώς για να απαντώ στις ερωτήσεις σας, είτε οι άλλοι λείπουν είτε όχι».