Advertisement

ΜΕ ΑΡΓΟΥΣ ΡΥΘΜΟΥΣ ΠΡΟΧΩΡΑΕΙ Η ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΠΑΤΑΡΙΩΝ Ευθύνες για την αδυναμία αποθήκευσης ενέργειας

Τρίτη σε φωτοβολταϊκά και ένατη στα αιολικά παγκοσμίως η Ελλάδα, αλλά πολύ χαμηλά σε έργα αποθήκευσης ενέργειας - Γράφουν: Παντελής Κάπρος (ομότιμος καθηγητής Ενεργειακής Οικονομίας στο ΕΜΠ), Αντώνης Κοντολέων (πρόεδρος της ΕΒΙΚΕΝ) | Χρύσα Λιάγγου

  • Αν και η Ελλάδα πρωτοπορεί διεθνώς στην ανάπτυξη των ΑΠΕ, οι Ελληνες καταναλωτές δεν μπορούν να επωφεληθούν πλήρως από το φθηνό ρεύμα που παράγουν. Η εγκατάσταση μπαταριών, ακόμη και αυτών που θα υλοποιηθούν χωρίς επιδότηση, προχωράει με αργούς ρυθμούς, με ευθύνη και του αρμόδιου υπουργείου Ενέργειας.

Οι αστοχίες της «πράσινης» μετάβασης

Advertisement

Η Ελλάδα έχει εγκαταστήσει 18.000 MW ΑΠΕ, όμως η παραγωγή τους δεν συμπίπτει χρονικά με τις ανάγκες κατανάλωσης νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Ετσι, τα μεσημέρια οι φθηνές, πράσινες μεγαβατώρες των φωτοβολταϊκών είτε εξάγονται στη γειτονική Βουλγαρία είτε περικόπτονται για να διατηρηθεί η ευστάθεια του συστήματος. Αντίθετα, τις βραδινές ώρες η ενεργειακή επάρκεια διασφαλίζεται είτε από τις ακριβές μεγαβατώρες του εισαγόμενου φυσικού αερίου είτε από εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας από τη Βουλγαρία, η οποία αγοράζει φθηνά από το ελληνικό σύστημα την ημέρα και εξάγει ακριβά το βράδυ.

Το παράδοξο αυτό συνδέεται με τις αστοχίες της κυβερνητικής πολιτικής για την ενεργειακή μετάβαση. Σύμφωνα με μελέτη της δεξαμενής σκέψης Ember, η Ελλάδα κατατάσσεται τρίτη παγκοσμίως ως προς τη συμμετοχή των φωτοβολταϊκών στην ηλεκτροπαραγωγή και ένατη στα αιολικά. Ωστόσο, στην κρίσιμη τεχνολογία της αποθήκευσης συγκαταλέγεται στις χώρες της Ε.Ε. με τη χαμηλότερη αναλογία αποθηκευτικής δυναμικότητας προς εγκατεστημένη ισχύ ΑΠΕ. Η αποθήκευση δεν αντιμετωπίστηκε εξαρχής ως βασικό εργαλείο αξιοποίησης της φθηνής ενέργειας των ΑΠΕ και εξισορρόπησης του συστήματος. Ακόμη και μετά την αναγνώριση του προβλήματος και την κοινή διαπίστωση επενδυτών, φορέων και πολιτείας για την ανάγκη επιτάχυνσης, οι διαδικασίες εξακολουθούν να προχωρούν με εξαιρετικά αργούς ρυθμούς, με το αρμόδιο υπουργείο να επικεντρώνεται κυρίως στην επικοινωνιακή διαχείριση του ζητήματος, ιδιαίτερα μετά την εντυπωσιακή ανάπτυξη της αποθηκευτικής δυναμικότητας της Βουλγαρίας και την ένταση της δημόσιας κριτικής.

Στις πρώτες κοινοβουλευτικές επικρίσεις για τις καθυστερήσεις, ο αρμόδιος υφυπουργός Ενέργειας Νίκος Τσάφος επικαλέστηκε τη δημοσιονομική υπευθυνότητα της κυβέρνησης. «Είναι φθηνό να παράγεις ενέργεια από φωτοβολταϊκά, είναι πολύ ακριβό να την αποθηκεύεις», δήλωσε στις 3 Ιουλίου, επισημαίνοντας ότι το κόστος των μπαταριώνέχει μειωθεί κατά περίπου 32% σε σχέση με το 2021. «Εμείς ως κυβέρνηση πιστεύουμε στη δημοσιονομική υπευθυνότητα. Αν τρέχαμε να επιδοτήσουμε τις μπαταρίες, θα τις είχαμε χρυσοπληρώσει», πρόσθεσε, επιχειρώντας να δικαιολογήσει τις καθυστερήσεις των επιδοτούμενων έργων αποθήκευσης συνολικής ισχύος 900 MW μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης.

Σύμφωνα με το αρχικό χρονοδιάγραμμα, τα έργα αυτά έπρεπε να έχουν ολοκληρωθεί και ηλεκτριστεί έως το τέλος του 2025. Ωστόσο, αρκετά παραμένουν ημιτελή, ενώ η συνολική εγκατεστημένη ισχύς αποθήκευσης πλησιάζει σήμερα τα 800 MW, συμπεριλαμβανομένων και έργων χωρίς ενίσχυση.

Η επίκληση της δημοσιονομικής υπευθυνότητας δεν εξηγεί τις τεράστιες καθυστερήσεις στα έργα χωρίς επιδότηση.

Η επίκληση της δημοσιονομικής υπευθυνότητας, πάντως, δεν εξηγεί τις τεράστιες καθυστερήσεις στα έργα χωρίς επιδότηση. Το ΥΠΕΝ χρειάστηκε σχεδόν 20 μήνες για να δημοσιοποιήσει τους πίνακες προτεραιότητας για 4,7 GW μπαταριών που θα αναπτυχθούν αποκλειστικά με όρους αγοράς. Η πρόσκληση για τα λεγόμενα merchant έργα αποθήκευσης ξεκίνησε τον Μάρτιο του 2025, με στόχο να δοθεί προτεραιότητα σύνδεσης σε επενδύσεις χωρίς λειτουργική ενίσχυση, σε αντίθεση με το καθεστώς των προηγούμενων διαγωνισμών.

Η αρχική προθεσμία για σημαντική κατηγορία έργων έληγε στις 11 Ιουνίου 2025. Την τελευταία ημέρα, ωστόσο, παρατάθηκε έως τις 30 Σεπτεμβρίου και στη συνέχεια μετατέθηκε εκ νέου στις 31 Οκτωβρίου. Παρότι η υποβολή αιτήσεων ολοκληρώθηκε τότε, η Επιτροπή Αξιολόγησης συνεδρίασε για πρώτη φορά μόλις στις 28 Απριλίου 2026, έπειτα από περίπου έξι μήνες αδράνειας. Ακολούθησαν νέες καθυστερήσεις. Ο στόχος για δημοσιοποίηση των πρώτων πινάκων έργων ισχύος περίπου 2 GW τον Ιούνιο δεν επιτεύχθηκε. Τα χρονοδιαγράμματα μετακινήθηκαν διαδοχικά προς το καλοκαίρι, τον Σεπτέμβριο και τελικά τον Νοέμβριο. Οι πίνακες προτεραιότητας δημοσιοποιήθηκαν στις 13 Νοεμβρίου 2026, σχεδόν 20 μήνες μετά την έναρξη της πρόσκλησης.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις της αγοράς, τα πρώτα έργα αυτής της κατηγορίας δεν αναμένεται να λειτουργήσουν πριν από το 2028. Προηγούνται ακόμη η εξέταση ενστάσεων, η χορήγηση Οριστικών Προσφορών Σύνδεσης από ΑΔΜΗΕ και ΔΕΔΔΗΕ, οι επενδυτικές αποφάσεις, η εξασφάλιση χρηματοδότησης και η κατασκευή.

Παρά τις καθυστερήσεις, η δημοσιοποίηση των πινάκων ανέδειξε το ισχυρό επενδυτικό ενδιαφέρον. Υποβλήθηκαν 831 αιτήματα συνολικής ισχύος περίπου 12,3 GW, ενώ στους πίνακες κατάταξης περιλαμβάνονται 640 έργα ισχύος περίπου 7,8 GW. Από αυτά, προσφορές σύνδεσης θα χορηγηθούν εντός του προβλεπόμενου ορίου των 4,7 GW.

 

 

 

Πηγή Καθημερινή
Μπορεί επίσης να σας αρέσει