Ορχήστρα Τζιμάρα

Αν γυρίζαμε 60 χρόνια πίσω και αν αφήναμε το νου να ταξιδέψει νοσταλγικά στη δεκαετία του ’60, θα θυμόμαστε με απέραντη νοσταλγία τα γλέντια και τις διασκεδάσεις του Τσιρίγου, όπου κυριαρχούσε η ορχήστρα Τζιμάρα.

Όπου χορός και πανηγύρι, όπου γάμος και ξεφάντωμα, πρώτη και καλύτερη η ορχήστρα Τζιμάρα. Ήταν μια τετραμελής ορχήστρα εγχόρδων και από ό,τι θυμάμαι, δεν είχε ποτέ ούτε πνευστά, ούτε κρουστά, ούτε πληκτροφόρα όργανα.

Advertisement

Προσπαθούσε να κρατήσει τον παραδοσιακό της χαρακτήρα με το βιολί, το λαούτο, την κιθάρα και δειλά δειλά είχαν προσθέσει και ένα μπάντζο, το οποίο μπορεί να μην ήταν διαδεδομένο στην Ελλάδα, όμως ο Τζιμάρας κατάφερε να το ενσωματώσει με επιτυχία στην ορχήστρα του.

Βέβαια εκείνη την εποχή υπήρχαν και άλλες ορχήστρες στο Τσιρίγο και μουσικά σχήματα που η προσφορά τους είναι ανεκτίμητη στη διάσωση της μουσικής μας παράδοσης, αλλά η δική μου σειρά συνδέθηκε περισσότερο με την ορχήστρα Τζιμάρα. Και πρώτα πρώτα να πούμε ότι η ορχήστρα είχε όνομα αναγνωρισμένο. Ήταν μια ορχήστρα με ονοματεπώνυμο όπως θα λέγαμε σήμερα. Είχε και ταμπέλα, την οποία ουδέποτε παρέλειπε ο ιδρυτής και μαέστρος της να αναρτά σε εμφανές σημείο σε όποια εκδήλωση και αν ευρισκόταν. «ΟΡΧΙΣΤΡΑ ΤΖΙΜΑΡΑ» έγραφε η γραφικότατη ανορθόγραφη ταμπέλα.

Σαν δεύτερο δείγμα της οργάνωσής τους πρέπει να αναφέρομε ότι ήταν αυτοκινούμενη, πράγμα πολύ σημαντικό για την εποχή εκείνη. Δεν διέθετε βέβαια καμιά MERCEDES, ή καμιά B.M.W. Ένα τρίκυκλο των 50 κυβικών ήταν το μεταφορικό της μέσον, το οποίο βέβαια δεν την προστάτευε από το κρύο και τη βροχή, την μετέφερε όμως αργά, αλλά σίγουρα, όπου την καλούσε το καθήκον. Και λέω καθήκον, γιατί οι άνθρωποι αυτοί πίστευαν πως εκτελούσαν αποστολή. Τίποτα δεν τους εμπόδιζε να φθάσουν στην ώρα τους, εκεί που είχαν δώσει την υπόσχεσή τους.

Τρίτο και σπουδαιότερο ίσως ήταν ότι η ορχήστρα είχε πρόγραμμα και έπαιζε βάσει προγράμματος και μάλιστα προς αποφυγήν παρεξηγήσεων το πρόγραμμα ήταν γραμμένο σε ειδικές ταμπέλες, όχι και τόσο καλλιτεχνικές, οι οποίες ήταν αναρτημένες προς γνώσιν και συμμόρφωσιν πάντων. Η μία ταμπέλα έγραφε τη σειρά των χορών, φοξ, βαλς, ταγκό, καλαματιανός κτλ. Και η άλλη έγραφε τη σειρά των τραγουδιών, το ρεπερτόριο. Και μπορεί οι ταμπέλες να μην ήταν και τόσο καλλιτεχνικές, μπορεί να ήταν ανορθόγραφες, όμως τη δουλειά τους την έκαναν. Έβαζαν κάποια τάξη και αποφεύγονταν οι παρεξηγήσεις. Ήξερες να πούμε ότι μετά το βαλς θα επακολουθήσει ταγκό, οπότε προετοιμαζόσουν ψυχολογικά, έπαιρνες θέση για να προλάβεις τη ντάμα που σε ενδιέφερε και με την πρώτη δοξαριά εφορμούσες ασυγκράτητος. Και προλάβαινες ακριβώς επειδή υπήρχε τάξη και πρόγραμμα. Διαφορετικά θα έπρεπε να καταφύγεις σε καμιά ντάμα που έμενε στα αζήτητα, ή σε καμιά άσχημη ξαδέλφη μόνο και μόνο για να βγάλεις την υποχρέωση. Ένας νεαρός μια φορά δεν πρόλαβε τη ντάμα που ήθελε διακαώς και κατέφυγε αναγκαστικά στα αζήτητα, σε μια προχωρημένης ηλικίας. Ένας φίλος του λοιπόν πάνω στο χορό του λέει «Είσαι αρχαιοκάπηλος!» Ευτυχώς που η ντάμα δεν έπιασε το υπονοούμενο! Κατηγόρησαν το νεαρό για αρχαιοκάπηλο, χωρίς αυτός να έχει καμιά πρόθεση αρχαιοκαπηλίας. Απλώς ο άνθρωπος δεν πρόλαβε!

Εκεί που μας κούραζε λιγάκι ο μαέστρος της ορχήστρας ήταν, όταν έπιανε να κουρδίσει τα όργανα! Δηλαδή τι μας κούραζε, μας έβγαζε την πίστη ανάποδα μέχρι να τελειώσει. Δώστου να τεντώνει και να λασκάρει χορδές, ντριν ντριν ντριν και ξανά λασκάρισμα και ξανά τέντωμα, τεντώνανε και τα νεύρα τα δικά μας, του λέγαμε και καμιά κουβέντα, αλλά αυτός το χαβά του! Δε χαμπάριαζε από τέτοια και δεν έκανε συμβιβασμούς και υποχωρήσεις σ αυτά. Υπεράνω όλων η ποιότητα της μουσικής! Εμάς βέβαια δεν μας ενδιέφερε το μουσικό αποτέλεσμα. Αλλού είχαμε το νου μας και δεν κάναμε υπομονή. Όταν όμως άρχιζαν να παίζουν μας αποζημίωναν με το παραπάνω! Μπορούσαν να παίζουν ώρες ατελείωτες χωρίς να σηκώσουν κεφάλι. Δεν τους ενδιέφερε τι θα εισπράξουν. Τους ενδιέφερε να δημιουργήσουν κέφι και τα κατάφερναν. Πάνω απ΄ όλα η επιτυχία της βραδιάς και η είσπραξη σε δεύτερη μοίρα. Το μεράκι και η θέληση για προσφορά ήταν τα κίνητρά τους.

Η ορχήστρα Τζιμάρα σημάδεψε μια εποχή. Όλοι εμείς που αισίως διάγομε την ένατη δεκαετία της ζωής μας τη θυμόμαστε με απέραντη νοσταλγία και ευγνωμοσύνη που ομόρφυνε τόσο τα νεανικά μας χρόνια!!

Βασίλης Χάρος Μάιος 2025

Δημοσιεύθηκε στην έντυπη έκδοση της εφημερίδας ΚΥΘΗΡΑΪΚΑ στο φύλλο Ιουλίου – Αυγούστου 2025