Advertisement
Μετά το ενδιαφέρον και τόσο νοσταλγικό κείμενο του αγαπητού Μανώλη Π. Καλλίγερου, με τίτλο «ΠΑΡΝΑΣΣΟΣ»: Το …..Τσιριγώτικο «Προξενείο» στην Αθήνα, («Κ» 23/8/ 2025), πιστεύω ότι έχει την αξία του να γίνει ευρύτερα γνωστό και ένα άλλο αθηναϊκό τσιριγώτικο στέκι, υποδεέστερο μεν παλαιότεροδε, από εκείνο του «Παρνασσού».
Αναφέρομαι στο καφενείο των αδελφών Μπαβέα. Πολύ περισσότερο όταν αυτό λειτούργησε και ως φιλολογικό καφενείο, με θαμώνες σπουδαίους εκπροσώπους της «Αθηναϊκής Σχολής», συμπεριλαμβανομένου του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη, η οποία άνθισε στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ού αιώνα.
Advertisement
Στο τεύχος Νο 162 (Μάρτης-Απρίλης 2001) της Νέας Εστίας, αφιερωμένο στον Παπαδιαμάντη, υπάρχει ένα κείμενο του Γιώργου Ζεβελάκη, με τίτλο «Συναντήσεις με τον Παπαδιαμάντη στην Αθήνα», όπου αναφέρονται, ακροθιγώς, τα στέκια όπου σύχναζε ο μεγάλος διηγηματογράφος μας.
Παραθέτω τα κυθηραϊκού ενδιαφέροντος αποσπάσματα:
«[…] Από τις υπώρειες του Λυκαβηττού, περνώντας από το Κολωνάκι και το Σύνταγμα, φτάνουμε στο κέντρο της Αθήνας, στη μικρή πλατεία, την οποία σχηματίζουν οι οδοί Αγίου Μάρκου και Πραξιτέλους καταλήγοντας στην Ευριπίδου. Εκεί βρισκόταν στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ου αιώνα, ένα μικρό διώροφο οικοδόμημα, παλαιού αθηναϊκού τύπου, που στέγαζε το περίφημο καφενείο των Κυθήριων αδελφών Μπαβέα. Είχε καταστεί περίφημον, γράφει ο διακεκριμένος βυζαντινολόγος Νίκος Α. Βέης, το καφενείο στο οποίο έγινε η πρώτη του συνάντηση με τον Παπαδιαμάντη, ‘ούτε δια την πολυτέλειάν του, ούτε δια την τυχόν καθαριότητά του, -το άλλως τε σκοτεινόν και ιδίως από αμαξηλατών και ανθρώπων της αγοράς συχναζόμενον, -αλλά μόνον ως κέντρον φοιτήσεως ορισμένου κύκλου λογίων’[…]
[…] Ο Νίκος Α. Βέης θυμάται την πρώτη του εκείνη γνωριμία με τον Παπαδιαμάντη, την οποία τοποθετεί χρονικά, γύρω στα 1900. « Μια εαρινή εσπέραν, μαθητήν του Βαρβακείου, με ναυτική στολή, τον προσκαλεί «ο έφηβος τότε και αληθώς απολλώνιος, Σωτήρης Σκίπης», να πάνε στο καφενείο Μπαβέα, του οποίου ήταν τακτικός θαμώνας και προσκολλημένος στη φιλολογική ομήγυρη του Μαρτζώκη. Και όπου, ο Παπαδιαμάντης έπρεπεν απαραιτήτως να συναντήσει κατά την εσπέραν εκείνην μέλος του φιλολογικού κύκλου του καφενείου Μπαβέα.[…]»
Σκέπτομαι, πόσα και τί θα είδαν και θα άκουσαν τα μάτια και τα αυτιά των αδελφών Μπαβέα, και τί ευτύχημα θα ήταν αν είχαν συναισθανθεί τη συγκυριακή σπουδαιότητα της συναναστροφής τους με εκείνη την πρώτη μαζική άνθηση της ελληνικής διανόησης.
Άραγε, μαζί με, ενδεχομένως, άλλα περιουσιακά στοιχεία, να κατέλειπαν στους κατιόντες τους και τίποτα χειροπιαστό ή άυλο θυμητάρι εκείνης της χαρισάμενης εποχής;
Φωτογραφίες: Η περιοχή της οδού Ευριπίδου, που βρισκόταν το Καφενείο Αδελφών Μπαβέα.
*O κ. Κωστούλας είναι τέως γενικός διευθυντής εταιρειών του ευρύτερου χρηματοπιστωτικού τομέα gcostoulas@gmail.com
Kythira Online