Το πυρηνικό φάντασμα του Ψυχρού Πολέμου επέστρεψε

Τα οπλοστάσια έχουν μειωθεί, αλλά παραμένουν τρομακτικά: 5.177 αμερικανικές κεφαλές, εκ των οποίων οι 3.700 είναι αποθηκευμένες, 5.459 ρωσικές, εκ των οποίων οι 4.309 είναι αποθηκευμένες, και 600 κινεζικές, οι οποίες ενδέχεται να γίνουν 1.000 μέσα στην πενταετία. Οπλα που είναι ικανά να εξαλείψουν τη ζωή από προσώπου Γης. Ετσι ξεκίνησε το άρθρο του στη Repubblica o Τζανλούκα Ντι Φέο, στον απόηχο της ανακοίνωσης του Ντόναλντ Τραμπ ότι έδωσε εντολή για επανέξαρξη δοκιμών των αμερικανικών πυρηνικών όπλων ύστερα από 33 ολόκληρα χρόνια.

Στις 23 Σεπτεμβρίου 1992 η ιστορία των αμερικανικών πυρηνικών δοκιμών έφθασε στο τέλος της, όμως το πεδίο δοκιμών της Νεβάδας είναι ακόμα εκεί, έτοιμο για νέες δοκιμές μόλις η εντολή του Ντόναλντ Τραμπ τεθεί σε ισχύ. Δεν θα είναι εύκολη υπόθεση, πάντως, αφού απαιτείται χρονικό διάστημα 18-36 μηνών από τη στιγμή που το Κογκρέσο θα εγκρίνει. Αυτά είναι τα μόνα καλά νέα, σχολίασε ο Ντι Φέο, αφού το υπόλοιπο σενάριο είναι δραματικό.

Advertisement

Τα λόγια του Τραμπ απηχούν εκείνα του Βλαντίμιρ Πούτιν στις 2 Οκτωβρίου: «Κάποιος ετοιμάζει πυρηνικές δοκιμές. Η Ρωσία θα κάνει το ίδιο». Απηχούν, επίσης, το νέο πενταετές πλάνο του Σι Τζινπίνγκ περί «ενίσχυσης των στρατηγικών δυνατοτήτων αποτροπής». Συνεπώς, αντιμετωπίζουμε την αμοιβαία καχυποψία των «μεγάλων». Ολοι είναι έτοιμοι να πάρουν τα πυρηνικά όπλα τους, επειδή φοβούνται ότι ο αντίπαλος θα κάνει το πρώτο βήμα.

Στον Ψυχρό Πόλεμο έγινε κατανοητό ότι η αμοιβαία δυσπιστία δημιουργούσε τους μεγαλύτερους κινδύνους. Οι παρεξηγήσεις απειλούσαν να υπονομεύσουν την ισορροπία τρόμου που εγγυόταν την ειρήνη. Ετσι δημιουργήθηκαν γραμμές επικοινωνίας μεταξύ των ηγετών της Μόσχας και της Ουάσινγκτον, όπως το περίφημο «κόκκινο τηλέφωνο». Σήμερα αυτοί οι κανόνες έχουν ξεχαστεί και υπάρχει μπόλικη πυρηνική ρητορεία κατά της αρχιτεκτονικής των σχετικών συνθηκών.

Το ρεπορτάζ θύμισε ότι πυρηνικά όπλα διαθέτουν και άλλες χώρες, μικρομέγαλες ας πούμε, όπως η Γαλλία, η Βρετανία, το Ισραήλ, η Ινδία, το Πακιστάν και η Βόρεια Κορέα, ενώ το Ιράν θέλει να αποκτήσει τα δικά του, όπως και άλλες χώρες στις οποίες το θέμα συζητείται, δηλαδή η Νότια Κορέα και η έχουσα πικρά πείρα Ιαπωνία, η Πολωνία και η Ουκρανία.

Ο Τραμπ, ήδη από την πρώτη θητεία του, εξέφρασε την πεποίθηση ότι η Ρωσία και η Κίνα έχουν αρχίσει τις υπόγειες δοκιμές. Ενα επίσημο έγγραφο του 2019 το κατέστησε σαφές: «Η Ρωσία πιθανότατα τις έκανε στη θέση Novaya Zemlya και η Κίνα πιθανότατα έκανε πολλαπλές δοκιμές πέρυσι». Αυτή η πιθανότητα ήταν αρκετή για να εξωθήσει τον Λευκό Οίκο στην ανακοίνωση περί επανέναρξης δοκιμών το 2020. Η Washington Post έγραψε ότι ο πρόεδρος τις θεωρούσε εργαλείο πίεσης στους Σι και Πούτιν.

Πολλοί αναλυτές πιστεύουν ότι ο Τραμπ εξακολουθεί να σκέφτεται με τον ίδιο τρόπο και σκοπεύει να απαντήσει στα δύο υπερόπλα που παρουσίασε το Κρεμλίνο τις προηγούμενες ημέρες. Θέλει να επιβεβαιώσει την υπεροχή των ΗΠΑ, το σύνθημα «Make America Great Again», ακόμη και στο πυρηνικό οπλοστάσιο: «Οι δοκιμές είναι απαραίτητες για να διασφαλιστεί ότι το σύστημα λειτουργεί» τόνισε και ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς.

Οι επιστήμονες διαφωνούν, υποστηρίζοντας ότι η επαλήθευση επιτυγχάνεται μέσω προσομοιώσεων σε υπολογιστές, όμως η επιστήμη έχει μικρή σημασία στον σημερινό Λευκό Οίκο. Ο άνθρωπος που φιλοδοξούσε να τιμηθεί με Νομπέλ Ειρήνης τώρα κινδυνεύει να ανοίξει ξανά τον πυρηνικό ασκό του Αιόλου, κατέληξε το ρεπορτάζ της Repubblica.