ΧΡΗΣΤΟΣ ΖΕΡΕΦΟΣ: μελετώντας το κλίμα και το μέλλον της Γης

Εμμ. Καλλίγερος

την Απρ 18, 2025

«Πάντων χρημάτων μέτρον άνθρωπος» (=Ο άνθρωπος είναι το κριτήριο όλων των πραγμάτων). Αυτό είπε ο Πρωταγόρας και το θυμόμαστε συχνά, όσοι καταλαβαίνουν τους αρχαίους και την απαράμιλλη σοφία που κληρονόμησαν στην ανθρωπότητα. Όσοι δε ανησυχούν για την πορεία του ανθρωπίνου γένους μέσα από τη μελέτη των κλιματικών μεταβολών και του περιβάλλοντος γενικότερα, φέρνουν συχνά εμπρός τους την εικόνα ενός από τους διαπρεπέστερους επιστήμονες της χώρας στη μελέτη αυτών των κλιματικών αλλαγών. Ασφαλώς λίγοι γνωρίζουν από εμάς τους Κυθηρίους ότι αυτός ο πολύ γνωστός παγκοσμίως επιστήμονας έλκει την καταγωγή από το μικρό μας νησί.

Η καταγωγή των Ζερεφών χάνεται κάπου στα Βυζαντινά χρόνια, αλλά η πορεία τους εδώ και πολλούς αιώνες εντοπίζεται στην Πελοπόννησο. Από ένα χωριό κοντά στη Σπάρτη καταλήγουν λίγο έξω από τα Βάτικα κι από εκεί, μόλις οι ορδές των τουρκαλβανών ξεχύνονται να τιμωρήσου τους εξεγερμένους υπέρ των Ενετών Έλληνες, φτάνουν μετά το 1760 μερικοί από τους Ζερεφούς στα Κύθηρα για να γλυτώσουν από το μαχαίρι. Στον βαρύ από τις μεταναστεύσεις 19^ο αι φεύγουν οι Ζερεφοί από τα Κύθηρα για τη Σμύρνη και την Αίγυπτο, βρίσκουμε όμως την οικογένεια του πατέρα του Χρ. Ζερεφού, Στυλιανού σε εκλογικούς καταλόγους στον Ποταμό. (Περισσότερα για την πορεία των Ζερεφών βλ. στο βιβλίο: Εμμ. Καλλίγερου, Συμπληρωματικά στοιχεία στα Κυθηραϊκά επώνυμα, Αθήνα 2016).

Ο Χρ. Ζερεφός γεννήθηκε στο Κάιρο το 1943, σπούδασε μετεωρολογία και φυσική στις Η.Π.Α. και το 1979 εξελέγη καθηγητής της Φυσικής της ατμόσφαιρας στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Το 2002 μετακλήθηκε στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και έγινε μέλος της Ακαδημίας Αθηνών στην οποία είναι και Γεν. Γραμματέας. Είναι επίσης μέλος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας, την Νορβηγικής και της Ρωσικής Ακαδημίας της Φύσης. Έχει λάβει δεκάδες τιμητικές διακρίσεις για τη συμμετοχή του σε μελέτες για την κλιματική αλλαγή και την προστασία του περιβάλλοντος και καλείται συχνά να εξηγήσει στο κοινό τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στη ζωή των ανθρώπων, τη διατροφή και την οικονομία. Έχει διατελέσει Πρόεδρος της Διεθνούς Επιτροπής Όζοντος, του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών και του Ελληνικού Ιδρύματος για την Έρευνα και την Καινοτομία (ΕΛΙΔΕΚ). Ο κ. Ζερεφός είναι παγκοσμίως γνωστός για τις έρευνές του σχετικά με τις μεταβολές στο στρώμα του όζοντος, στην υπεριώδη ηλιακή ακτινοβολία και την αλληλεπίδραση κλίματος και φυσικοχημικών παραμέτρων σε παγκόσμια κλίμακα

Στο Κυθηραϊκό κοινό είχε κάνει μία διάλεξη το 2010 στην Αθήνα για τις επιπτώσεις της ερημοποίησης στους ανθρώπους με ιδιαίτερη αναφορά στους κινδύνους ερημοποίησης στη Νότιο Πελοπόννησο και τα Κύθηρα.

Δημοσιεύθηκε στην έντυπη έκδοση της εφημερίδας ΚΥΘΗΡΑΪΚΑ στο φύλλο Μαρτίου 2025